Facebook foydalanuvchilarining shaxsiy ma’lumotlari internetda sotilmoqda.

Sotuvchi 120 million Facebook foydalanuvchisi haqida ma’lumotlarga ega ekanligini da’vo qilmoqda.

257 000 Facebook foydalanuvchisining shaxsiy ma’lumotlari, jumladan, 81 000 kishining shaxsiy xabarlari onlayn sotuvga qo’yilgan. Sotuvchining so’zlariga ko’ra, uning 120 million Facebook foydalanuvchisi haqida ma’lumotlar bazasi bor. BBC Rus xizmati o’z tekshiruvini o’tkazdi va 2-noyabr, juma kuni o’z natijalarini e’lon qildi. Savdo haqidagi birinchi e’lon o’tgan oy ingliz tilidagi qidiruv tizimlarini optimallashtirish forumi Blackhatworldda paydo bo’ldi. FBSaler ismli odam 120 million Facebook foydalanuvchisi haqida ma’lumotlar bazasiga ega ekanligini da’vo qildi va buning uchun u 12 million dollar (har bir hisob uchun 10 sent) so’ramoqda. FBSaler shuningdek, Fbserver veb-saytiga havolani joylashtirdi va u yerda sizib chiqqan ma’lumotlarga misollar keltirdi. BBC Rus xizmati sotuvchida 120 million Facebook foydalanuvchisi haqida ma’lumot borligini tasdiqlay olmadi, ammo Fbserverda ko’rsatilgan ma’lumotlar haqiqiy bo’lib chiqdi.

Fbserver bir necha bor yopildi, ammo yana «ko’zgu» sifatida paydo bo’ldi. Oxirgi «ko’zgu» Socialser21 deb nomlangan va 29-oktabrgacha faoliyat yuritgan. Socialser21 257 000 Facebook foydalanuvchisi haqida ma’lumot saqlagan, ularning aksariyati Ukrainadan (47 000) kelgan foydalanuvchilarga tegishli edi. Rossiya 12 000 kishi haqidagi ma’lumotlar bilan ifodalangan. Ma’lumotlar foydalanuvchilarning yashash mamlakati bo’yicha tasniflangan va boshqalar qatorida Buyuk Britaniya, AQSh va Braziliyani o’z ichiga olgan.

Sizib chiqqan ma’lumotlar orasida biografik ma’lumotlar va do’stlar ro’yxati, ba’zi hollarda tug’ilgan sanalar va telefon raqamlari bor edi. Jurnalistlar bir nechta telefon raqamlarini tekshirishdi va ularning haqiqiyligini tasdiqlashga muvaffaq bo’lishdi. Shuningdek, ular Socialser21 saytida shaxsiy yozishmalari topilgan Moskva, Belgorod va Permning besh nafar aholisi bilan bog’lanishdi va ular uning haqiqiyligini tasdiqlashdi.

Bir nechta ko’rsatkichlar shuni ko’rsatadiki, ma’lumotlar sizib chiqishi «rus xakerlari»ning ishi bo’lishi mumkin (yoki kimdir ataylab «rus izini» qoldirishga qaror qilgan). Xususan, Fbserver veb-sayti Mail.ru elektron pochta manzili yordamida ro’yxatdan o’tgan va oktyabr oyi boshida uning Sankt-Peterburg IP-manzili bor edi, u LokiBot ma’lumot o’g’irlovchisini tarqatish uchun ham ishlatilgan.

Socialser21 ning IP-manzillaridan biri Rossiyaning King Servers xosting provayderiga tegishli. ThreatConnect tadqiqotchilari ilgari 2016-yilda AQSh Demokratik partiyasiga hujum qilish uchun ishlatilgan sakkizta manzildan oltitasi ham King Serversga biriktirilganligini aniqlagan edilar. BBC rus xizmatidan bildirishnoma olgandan so’ng, xosting provayderi Socialser21 ni o’chirib qo’ydi.

Eslatib o’tamiz, Facebook bu yil ikkita yirik ma’lumotlar o’g’irlanishiga duch keldi. Birinchisi, Cambridge Analytica analitik firmasi tomonidan ommaviy ma’lumotlarni to’plash bilan bog’liq edi. Ikkinchisi, kiberhujumga o’xshaydi, sentyabr oyida sodir bo’lgan. Biroq, jurnalistlar na Fbserver, na uning oyna saytlari bu hodisalarga aloqador emasligiga ishonishadi, bu vaqtdagi tafovutlardan dalolat beradi (Fbserver bilan bog’liq o’g’irlik boshqa ikkitasiga qaraganda ancha yaqinroq).